Deutsch (DE-CH-AT)Italian - ItalyGreekPolish (Poland)English (United Kingdom)
Σημαντικά Πρόσωπα

Λέσβος είχε πολλά σημαντικά πρόσωπα στην ιστορία της. Υπήρξε Στρατής Ελευθεριάδης, ο οποίος
έγινε ένα σημαντικό πρόσωπο στη σύγχρονη τέχνη. O Πιττακός ήταν ένας από τους
επτά σοφούς της αρχαιότητας, και ήταν ο μητρικός της Μυτιλήνης (648 π.Χ.).
Τέρπανδρος, ένας ντόπιος ποιητής και μουσικός από την Αντίσης, στη Λέσβο.

Επίσης, ο Θεοφάνης και ο Θεόφιλους βέβαια, ο διάσημος ζωγράφος

Στρατής Ελευθεριάδης

Ο Στρατής Ελευθεριάδης (Μυτιλήνη 1897–Παρίσι, 1983), γνωστός επίσης και με το γαλλικό καλλιτεχνικό όνομα Tériade (Τεριάντ), ήταν τεχνοκριτικός, εκδότης καλλιτεχνικών εντύπων και συλλέκτης έργων τέχνης. Το 1915 πήγε στο Παρίσι για να σπουδάσει νομικά, αλλά σύντομα εγκατέλειψε τις σπουδές του για να αφοσιωθεί στην παρακολούθηση των καλλιτεχνικών εξελίξεων της εποχής του. Με τις πρώτες κριτικές του στο περιοδικό Cahiers d’Art και κατόπιν στην απογευματινή εφημερίδα L'Intransigeant, ο Ελευθεριάδης έδωσε ώθηση σε νέους καλλιτέχνες της εποχής.
Έτσι, έχοντας κερδίσει την εμπιστοσύνη ζωγράφων και γλυπτών που έμελλε να σημαδέψουν τον 20ό αι., υπήρξε συνιδρυτής του περιοδικού Minotaure (1933) (μαζί με τον Ελβετό εκδότη Albert Skira) και ιδρυτής του περιοδικού Verve (1937), στις σελίδες των οποίων παρουσίασαν έργα τους μεγάλοι ζωγράφοι όπως ο Μποννάρ (Pierre Bonnard), ο Ματίς, ο Μπρακ, ο Πικάσο, ο Σαγκάλ, ο Λεζέ (Fernand Léger) και ο Μιρό.
Από το 1943 έως το 1975, ο Ελευθεριάδης εξέδωσε περίπου 45 βιβλία, κυρίως ποίηση, με εικόνες σχεδιασμένες από μεγάλους ζωγράφους και χαράκτες. Το 1979 δώρισε ένα μεγάλο μέρος του εκδοτικού του έργου, έργα ελλήνων και γάλλων ζωγράφων του 20ού αι., καθώς και μεσαιωνικά χειρόγραφα για να γίνει το φερώνυμο μουσείο στην Μυτιλήνη. Η χήρα του, Αλίς (Alice), έχει επίσης δωρίσει μεγάλο μέρος της συλλογής του σε μουσείο στην Γαλλία. Στον Ελευθεριάδη οφείλεται και η ανακάλυψη του λαϊκού ζωγράφου Θεόφιλου.

Πιττακός

Ο Πιττακός ο Μυτιληναίος (περ. 650-570) ήταν πολιτικός και στρατιωτικός ηγέτης της Μυτιλήνης, ένας από τους επτά σοφούς της αρχαίας Ελλάδας και μνημονεύεται μαζί με τον Θαλή, τον Βία και το Σόλωνα σε όλους τους σχετικούς καταλόγους.
Πατρίδα του ήταν η Μυτιλήνη, ο δε Σουίδας θέτει τη γέννησή του κατά την τριακοστή τρίτη Ολυμπιάδα, δηλαδή περί το 652 π.Χ.. Φημιζόταν για την πολιτική και κοινωνική σοφία του, τη σύνεση και την χρηστότητά του, αλλά και την πολεμική ανδρεία του. Στον πολιτικό στίβο της πατρίδας του εισήλθε ενεργά το 612 π.Χ., όταν από κοινού με τους αδελφούς του Αλκαίου, οι οποίοι ηγούνταν της αριστοκρατικής μερίδας, φόνευσε τον τύραννο Μέλαγχρο. Έξι χρόνια μετά τον βρίσκουμε να οδηγεί τους συμπολίτες τους στον πόλεμο κατά των Αθηναίων, με αντικείμενο την κατοχή του Σιγείου.
Ο Πιττακός διακρίθηκε στη μάχη, σκότωσε μάλιστα, στο πλαίσιο μονομαχίας, τον Φρύνωνα, στρατηγό των Αθηναίων, νικητή των Ολυμπίων και διάσημο για το θάρρος και την ανδρεία του. Οι Μυτιληναίοι τον τίμησαν για τα κατορθώματά του, όμως εκείνος από τα εδάφη που του προσφέρθηκαν δέχτηκε μόνο την έκταση που σηματοδοτήθηκε από μια ρίψη του ακοντίου του. Κατόπιν, διέθεσε τη γη για ιερή χρήση η οποία έκτοτε αποκαλείται Πιττακού γή.
Ο πόλεμος με τους Αθηναίους έληξε με παρέμβαση του Περιάνδρου, ο οποίος παραχώρησε τη διαφιλονικούμενη έκταση στους Αθηναίους. Οι εσωτερικές ταραχές στην Μυτιλήνη συνεχίστηκαν, υποδαυλισμένες από τη μερίδα των αριστοκρατών, με προεξάρχοντες τον Αλκαίο και τον αδελφό του, Αντιμενίδη. Όταν αυτοί εξορίστηκαν, η πόλη γνώρισε περίοδο σχετικής ηρεμίας, ώσπου οι φυγάδες επιχείρησαν να πετύχουν την επάνοδό τους με τη βία των όπλων. Ο δήμος, προκειμένου να αποκρούσει την απειλή, εξέλεξη ως αισυμνήτη τον Πιττακό, στον οποίο παραχώρησε απόλυτη εξουσία. Ο μεγάλος άνδρας παρέμεινε στο θώκο επί μία δεκαετία (589-579) με την παρέλευση της οποίας παραιτήθηκε από την αρχή εκουσίως.
Στη διάρκεια της ηγεμονίας του δεν επιχείρησε να ανατρέψει το πολίτευμα, αλλά επιδόθηκε στη βελτίωση και την αναθεώρηση των νόμων. Οι ολιγαρχικοί τον σκιαγραφούσαν ως τύραννο, ο δε Αλκαίος σε σχόλιό του χαρακτήρισε τον Πιττακό κακοπάτριδα και εξέφρασε την περιφρόνησή του για τον τρόπο με τον οποίο ο λαός τον εξέλεξε ως αισυμνήτη.
Ο Πιττακός πέθανε περί το 569, σε ηλικία εβδομήντα ετών κατά τον Διογένη Λαέρτιο, ογδόντα ετών κατά τον Σουίδα και εκατό ετών κατά τον Λουκιανό. Του αποδίδονται πολλά, χαμένα όμως, ελεγειακά ποιήματα, καθώς και πολλά γνωμικά, όπως "χαλεπόν εσθλόν έμμεναι" και το "γίγνωσκε καιρόν". Το πρώτο αποτέλεσε θέμα ωδής του Σιμωνίδη.

Σαπφώ

Για τη ζωή της ελάχιστα πράγματα είναι γνωστά. Είναι πιθανό ότι γεννήθηκε στην Ερεσό της Λέσβου. Ήταν σύγχρονη του Αλκαίου και του Πιττακού. Πατέρας της αναφέρεται ο Σκαμανδρώνυμος και μητέρα της η Κλεΐς. Είχε επίσης τρεις αδελφούς, τον Λάριχο, τον Χάραξο και τον Ευρύγιο. Ο φιλόσοφος Μάξιμος ο Τύριος (β΄ μισό του 2ου μ.Χ. αι.), την περιγράφει ως μικρόσωμη και μελαχροινή («μικρά και μέλαινα»). Σύμφωνα με το βυζαντινό λεξικό Σούδα, πιθανότατα παντρεύτηκε έναν πλούσιο από την Άνδρο, τον Κερκύλα, με τον οποίο απέκτησε μια κόρη, που ονομάστηκε κι αυτή Κλεΐδα σύμφωνα με το έθιμο της εποχής. Λόγω πολιτικών αναταραχών στη Λέσβο που οδήγησαν την αριστοκρατία του νησιού σε εξορία από την πρωτεύουσα Μυτιλήνη, η Σαπφώ κατέφυγε προσωρινά στη Σικελία. Αργότερα, μετά την κατάλυση της τυραννίας, επί Πιττακού του Μυτιληναίου, γύρισε στη Μυτιλήνη, συγκέντρωσε γύρω της νεαρές όμορφες φίλες από την αριστοκρατία του νησιού και των μικρασιατικών πόλεων, για να τους διδάξει τις τέχνες της μουσικής και της ποίησης, στην υπηρεσία της Αφροδίτης και των Μουσών. Αυτή η σχέση, που ήταν εμπνευσμένη από θρησκευτικές ιδέες, δεν ήταν κάτι που έκανε πρώτη η Σαπφώ. Μαρτυρείται ότι και άλλες γυναίκες της εποχής διατηρούσαν τέτοιου είδους ωδεία. Όμως η σχέση της Σαπφούς με τις μαθήτριές της θεωρήθηκε αργότερα απρεπής, επειδή είχε και ερωτικές διαστάσεις και γι' αυτό έμεινε στην ιστορία ως «λεσβιακός έρως». Ένας μεταγενέστερος θρύλος λέει ότι η Σαπφώ, λόγω του ανεκπλήρωτου έρωτά της για τον όμορφο νέο Φάωνα, που την απέρριψε και την εγκατέλειψε, έπεσε από τα βράχια της Λευκάδας στη θάλασσα. Δεν είναι όμως γνωστό, αν υπήρξε καν πρόσωπο με αυτό το όνομα ή αν πρόκειται για θρύλο. Πιθανότατα πρόκειται για παρερμηνεία κάποιου ποιήματός της, όπου η Σαπφώ εξυμνεί την ομορφιά του Φάωνα, ακόλουθου της Αφροδίτης.
Η Σαπφώ θεωρείται με την ποίησή της, που ήταν γραμμένη στην αιολική διάλεκτο, ως η σημαντικότερη λυρική ποιήτρια της αρχαιότητας. ΟΠλάτων την ονομάζει «σοφή» και «δέκατη Μούσα», ο Ανακρέων «ηδυμελή», ο Λουκιανός «μελιxρόν αύχημα Λεσβίων» οι Ιουλιανός καιΑντίπατρος «θηλυκό Όμηρο» και «τιμή Λεσβίων γυναικών», ενώ ο Στράβων «θαυμαστόν τέρας». Ο Οράτιος στη 2η ωδή του μας λέει ότι ακόμα και οι νεκροί στον κάτω κόσμο ακούν τα τραγούδια της με θαυμασμό σε ιερή σιγή. Μετά τον θάνατό της στην πατρίδα της Λέσβο έκοψαν νόμισμα με τη μορφή της. Στις Συρακούσες και στην Πέργαμο στήθηκαν αγάλματά της, ενώ στις Συρακούσες κατασκευάστηκε και ένα κενοτάφιο σε ανάμνησή της.
Σε μεταγενέστερη όμως εποχή, οι Αττικοί κωμωδιογράφοι τη δυσφήμησαν για ομοφυλοφιλικές τάσεις (εξ ου και ο όρος λεσβία). Αφορμή για τις φήμες υπήρξε πιθανόν το ότι η Σαπφώ εκδήλωνε έντονο συναισθηματισμό προς τις μαθήτριές της. Μολονότι κανένας από τους συγγραφείς δεν αναφέρει κάτι σχετικό μέχρι την εποχή του Αριστοτέλη, οι κρίσεις αυτές για τη Σαπφώ επικράτησαν. Μάλιστα αναφέρεται ότι η Σαπφώ είχε ερωτευθεί την Ατθίδα, την Τελέσιππα και τη Μεγάρα. Σύγχρονοί μας μελετητές εκφράζουν αμφιβολίες για το αν η Σαπφώ ήταν όντως λεσβία.
Καθώς τον έβδομο αιώνα μ.Χ. τα ποιήματα της Σαπφούς εξακολουθούσαν ακόμη να διαβάζονται στην Αίγυπτο και αργότερα στην εποχή των Κομνηνών η Πατριαρχική Σχολή περιελάμβανε στην ύλη της ποιητές όπως η Σαπφώ και ο Πίνδαρος, μάλλον δεν υπήρξε κάποια επίσημη επιβολή λογοκρισίας από την Χριστιανική Εκκλησία. Είναι όμως πιθανό, πολλά από τα έργα της να χάθηκαν λόγω της μη αντιγραφής τους, εξαιτίας της χαμηλής ζήτησης που ίσως είχαν μετά την επικράτηση του Χριστιανισμού και στα πλαίσια μιας πιο αυστηρής άποψης για την ηθική.
Ο επίσης Μυτιληνιός σύγχρονος ποιητής Οδυσσέας Ελύτης την περιέγραψε σαν μια «μακρινή εξαδέρφη» του με την οποία μεγάλωσαν παίζοντας «στους ίδιους κήπους, γύρω από τις ίδιες ροδιές, πάνω απ' τις ίδιες στέρνες» και της αφιέρωσε ένα από τα μικρά του έψιλον. Το 1986κυκλοφόρησε στην Ελλάδα ο δίσκος «Σαπφώ» σε μουσική του Σπύρου Βλασσόπουλου και παραγωγή του Διονύση Σαββόπουλου, με μελοποιήσεις 12 ποιημάτων της Σαπφούς σε μετάφραση του Σωτήρη Κακίση, και ερμηνεία της Αλέκας Κανελλίδου.
Η Σαπφώ έγραψε ερωτικά ποιήματα, ύμνους στους θεούς και επιθαλάμια (τραγούδια του γάμου). Η ποίησή της δονείται από αυθορμητισμό και έντονα αισθήματα. Αρκετοί από τους στίχoυς της μαρτυρούν έντονο ερωτισμό και λυρισμό. Από τα ποιήματά της, που συνέλεξαν οι Αλεξανδρινοί και δημοσίευσαν σε βιβλία, τα πιο διάσημα ήταν οι Ύμνοι και τα Επιθαλάμια. Ίσως κανένας άλλος λογοτέχνης δεν μπορεί να συγκριθεί με τη Σαπφώ στην ομορφιά της σκέψης, στον μελωδικό της στίχο και στην ένταση των αισθημάτων της. Εκτός από μικρά αποσπάσματα, έχουν διασωθεί ολόκληρα μόνο ένας Ύμνος στην Αφροδίτη («Ποικιλόθρον' αθάνατ' Αφροδίτα»), η Ωδή «Ότωι τις έραται» και ένα αναφέρόμενο στο μύθο της Ηούς (Αυγής) και του Τιθωνού, που ανακαλύφθηκε από αποκατάσταση παπύρου της Οξυρρύγχου και εκδόθηκε το 2005. Αυτά υπάρχουν μεταφρασμένα στις περισσότερες ευρωπαϊκές γλώσσες.

Τέρπανδρος

Ο Τέρπανδρος ήταν σημαντικός ποιητής και μουσικός της αρχαίας Ελλάδας. Γεννήθηκε στην Αντίσσα της Λέσβου και έζησε το πρώτο ήμισυ του 7ου αι. π.Χ.. Μετοίκησε στην Σπάρτη τον καιρό του Δεύτερου Μεσσηνιακού Πολέμου, όπως τον συμβούλεψε το Μαντείο των Δελφών για να εξυμνήσει την διαμάχη που είχε ξεσπάσει ανάμεσα στους κατοίκους.
Έλαβε μέρος και βραβεύτηκε σε πολλούς μουσικούς διαγωνισμούς της εποχής του. Πήρε το βραβείο στην κατηγορία λύρας στην πρώτη διεξαγωγή των Καρνείων το 675 π.Χ., ενώ βραβεύτηκε τέσσερις φορές στα Πύθια, τα οποία τότε διεξάγονταν κάθε εννέα χρόνια. Θεωρείται επίσης ότι εξέλιξε την λύρα και την έκανε επτάχορδη ενώ ανακάλυψε τον βάρβιτο και ότι δημιούργησε μουσική γραφή, για την ομοιόμορφη εκτέλεση των διαφόρων μουσικών κομματιών. Θεμελίωσε τους Νόμους, ένα συγκεκριμένο είδος λυρικής ποίησης προς τιμήν του Απόλλωνα.

Θεοφάνης

Ο Θεοφάνης ο Μυτιληναίος, (1ος αι. π.Χ.), είναι ο ιστορικός που κατόρθωσε δια μέσου της φιλίας του με τον Πομπήιο - να επιτύχει την «αυτονομία» της Μυτιλήνης! Περιέγραψε, τα έργα και τις εκστρατείες του Ρωμαίου Πομπηίου και αποτέλεσε πηγή άντλησης στοιχείων, για τον Πλούταρχο και το Στράβωνα.

Θεόφιλος

Θεόφιλος Χατζημιχαήλ γεννήθηκε το 1873 στη Βαρειά κοντά στην πόλη της Μυτιλήνης. Πέθανε το 1934 από την τροφική δηλητηρίαση. Τα έργα του εμπνευσμένα από την ιστορία, τη μυθολογία, τη φύση και τη ζωή. Διακρίνονται από πρωτογονισμός τους, αλλά και για την εκφραστικότητα και τους χρωματικούς συνδυασμούς τους. Οι πίνακες του Θεόφιλου, είναι δύσκολο να βρεθεί σήμερα και η αξία τους έχει φτάσει σε αστρονομικά ύψη. Μεγάλες ιδρύματα τέχνης στην Ευρώπη και την Αμερική έχουν ανοίξει σαλόνια τους σε έργα του που έχουν ασφαλιστεί από την LLOYD'S του Λονδίνου για τεράστια ποσά.
Ζωγράφισε στους τοίχους, πόρτες παράθυρα, σπίτια και καταστήματα και πολλά από τα έργα του έχουν απολεσθεί ή καταστραφεί. Teriade τον έκανε γνωστό και παρέχεται με τον υλικά έτσι θα μπορούσε να χρώμα σε μουσαμά και λόγω αυτού του γόνιμη καλλιτεχνική έμπνευση και δημιουργικό πάθος ήταν σε μεγάλο βαθμό σωθεί.
Στρατής Μυριβήλης του διάσημου συγγραφέα από τη Λέσβο γράφει για τον Θεόφιλο:
" Ήταν ένας παράξενος άνθρωπος και οι άνθρωποι νόμιζαν τον μισό τρελό. Είναι σπατάλη μακριά φτωχών και μόνο στην άπλυτα Kilt του. Μπορείτε να αναρωτηθείτε πώς ένας νησιώτης ήρθε να φοράει Kilt. Καλά ήταν το πάθος του. Συνήθιζε να καιρό για το ετήσιο καρναβάλι έτσι θα μπορούσε να φορέσει Kilt του έξω από τις πόρτες. Μερικές φορές θα ντύνονται σαν Σλαβομακεδόνα, μερικές φορές ως στρατιώτης του ελληνικού kilt σύνταγμα. Ήταν μια σύντομη, χλωμό ασθενικός άνθρωπος, αλλά παρόλα αυτά υπάρχει καίγεται μέσα του μια έντονη επιθυμία για την ηρωική ανάστημα που ο Θεός τον είχε αρνηθεί. Μερικές φορές στο καρναβάλι που θα συγκεντρώνει τους φίλους του μαζί και όλα θα ντύσουν Ολυμπιακών θεούς. Θεόφιλος θα είναι πάντα Άρη, ο θεός του πολέμου. Θα φορούν ένα στεφάνι από χρυσό χρώμα χαρτόνι και φέρει ένα ξύλινο δόρυ με το σημείο του καλύπτονται σε ασημόχαρτο και μια ασπίδα γύρω από ένα λεπτό του σκάφους. Σχετικά με την ασπίδα θα ήταν ζωγραφισμένο το κεφάλι της Μέδουσας με μαλλιά φίδι της. Επειδή υπέφερε από αλωπεκία τα μαλλιά του μουστάκι του ήταν αραιά και που θα φορούν ψευδή μουστάκι από στουπιά, τα οποία θα στρίψιμο έντονα όπως ο ίδιος περπάτησε πίσω από το κόκκινο μανδύα του Δία. Τις περισσότερες φορές θα φορούν φουστανέλα σκώτου και φέρει ένα παλιό κυρτό γιαταγάνι στο πλευρό του ή θα χρώμα τοιχογραφίες της Ελληνικής Επανάστασης.

Έφυγε για το Πήλιο στην ηπειρωτική χώρα, όπου βρήκε δουλειά ως βοσκός, και εκεί, κάθε φορά που ήρθε σε ένα εργοστάσιο ή ένα καφενείο με σκαπουλαριστεί τοίχους, που θα τους καλύπτει με τοιχογραφίες. Φορούσε Kilt του όλη την ώρα εκεί, παρόλο που οι ντόπιοι φορούσαν παντελόνια μέχρι το γόνατο και έτσι κέρδισε ο ίδιος το Τσολιάς ψευδώνυμο. Με την επιστροφή του από το Βόλο πέταξε μακριά βοσκοί γκλίτσα του και να κερδίσει ο ίδιος ένα ζωντανό οποιοδήποτε τρόπο μπορούσε, επαιτεία για ένα κομμάτι ύφασμα ή ένα λευκό τοίχο, όπου θα μπορούσε να μπογιά φωτογραφίες του. Δεν ζητήσει χρήματα? Μόνο ένα πιάτο φαγητό και παροχή νερού-χρώματα. Το πάθος του ήταν να ζωγραφίζει ηρωική θέματα, τα γεγονότα στη ζωή του Αλή Πασά, και σκηνές κυνηγιού. Όταν ήταν νεκρός οι επικριτές της Αθήνας και του Παρισιού ανακήρυξε τον μεγάλο ζωγράφο και φωτογραφίες του έγινε εξαιρετικά πολύτιμη ".
Από το βιβλίο Βασίλης Αρβανίτης του Στρατή Μυριβήλη γραπτή το 1934.

Δεν υπάρχει άλλη λαϊκού ζωγράφου ή ίσως ακόμη και κλασική ζωγράφος έχει τιμηθεί από το θάνατό του, όσο και την ημέρα-Θεόφιλου ονειροπόλος. Ανάμεσα στα άλλα στοιχεία της ελληνικής τέχνης και του πνεύματος που ήταν στο Αύγουστο του 1965 για το άνοιγμα του Μουσείου του ήταν οι νομπελίστες ποιητής Γιώργος Σεφέρης.
Να είστε βέβαιος να επισκεφθείτε το Μουσείο Θεόφιλου στη Μυτιλήνη. Μην ξεχάσετε να δείτε τα κούφια έξω Θεόφιλου δέντρο έζησε κατά την άνοιξη του Κάρυνη στο δρόμο προς Αγιάσω. Κρατήστε τα μάτια σας ανοιχτά και μπορείτε να ανακαλύψετε ένα Θεόφιλου στον τοίχο ορισμένων καφενειών σε ένα απομακρυσμένο χωριό κάπου στη Λέσβο.

 

Our Links

  • 4Youth.eu - Projects and working experience of the volunteers of “TES-Project, Chios”
  • Chios Island - Touristic guide about Chios Island in 12 languages
  • ChiosRadio - An online radio station about Chios and much more
  • Europedia - A lot of useful information about Youth Programs
  • Experimental - All about Youth Projects and the European Voluntary Service
  • Lesvos Island - All about the beautiful Aegean island of Lesvos
  • Mathbook - e-learning portal for Primary School with mathematical exercises
  • NauticalMuseum - Every museum connected to sea travel and the ocean itself
  • Physicsbook - Sience for everyone: See how easy and fascinating learning can be
  • Pireas.com - Explore the port of Piraeus in Athens
  • Rocketwar - Yearly spectacle that takes place on the island of Chios, Greece
  • SafeDriving - Online driving tests and a lot of useful information about traffic
  • School in Greece - About the Education in Greece
  • Schoolgames - Many interesting and developing games for kids

Επικοινωνήστε μαζί μας

Lesvosisland.info Διαχειριστική ομάδα

info@webmania.gr

Χίος

Ελλάδα

Webmania